Τελευταία η Ελλάδα στην Ευρώπη αναφορικά με την κατά κεφαλήν δαπάνη για τα μη συνταγογραφοϋμενα φάρμακα Στο ναδίρ βρίσκεται η πώληση των μη υποχρεωτικώς συνταγογραφούμενων φαρμάκων (ΜΥΣΥΦΑ) στην Ελλάδα. Κάθε πολίτης ξοδεύει μετά βίας κατά μέσο όρο 21,3 ευρώ ετησίως, για να τα αγοράσει, γεγονός που κατατάσσει τη χώρα μας τελευταία στην Ευρώπη αναφορικά με την κατά κεφαλήν δαπάνη για τα ΜΥΣΥΦΑ.
Τα άτομα ηλικίας άνω των 65 ετών καταναλώνουν τα περισσότερα ΜΥΣΥΦΑ (σε ποσοστό που φτάνει το 40%), ενώ τα δημοφιλέστερα σκευάσματα για τους έλληνες πολίτες είναι εκτός από την ασπιρίνη όσα περιέχουν τις φαρμακευτικές ουσίες παρακεταμόλη (Depon, Panadol), ξυλομεταζολίνη, ιβουπροφαίνη, δικλοφαινάκη (σε τζελ για μυϊκούς πόνους) και οξυμεταζολίνη (για τη ρινική συμφόρηση). Τις παραπάνω επισημάνσεις κάνει στη “Θ” ο πρόεδρος του Φαρμακευτικού Συλλόγου Πέλλας Πάνος Ζαρογουλίδης, βασιζόμενος σε στοιχεία από την AESCP και το As sosalute Italia, τα οποία παρουσίασε πρό σφατα κατά τη διάρκεια του 2ου ελληνικού συμποσίου φαρμακοεπιδημιολογίας, που διεξήχθη στην Αλεξανδρούπολη. Ο ίδιος αναφέρει ότι την πρωτιά στην κατά κεφαλήν δαπάνη για ΜΥΣΥΦΑ κατέχει η Ελβετία με 106 ευρώ και ακολουθούν η Αυστρία με 93,50 ευρώ, η Πολωνία με 82,90 ευρώ, η Φιλανδία με 70 ευρώ, η Γερμανία με 66,10 ευρώ, η Σουηδία με 61 ευρώ, το Βέλγιο με 58,70 ευρώ, το Ηνωμένο Βασίλειο με 46,60 ευρώ, οι Κάτω Χώρες με 40,10 ευρώ, η Ιρλανδία με 37,20 ευρώ και η Γαλλία με 34 ευρώ. Πιο χαμηλά στη λίστα βρίσκονται η Δανία με 31,20 ευρώ, η Ιταλία με 30,60 ευρώ, η Νορβηγία με 25 ευρώ, η Πορτογαλία με 23,40 ευρώ, η Ισπανία με 21,70 ευρώ και τελευταία η Ελλάδα με 21,3 ευρώ. Χαμηλός τζίρος Ανάλογη είναι η εικόνα του τζίρου και του μεριδίου της αγοράς των ΜΥΣΥΦΑ, αφού και στους δύο αυτούς τομείς η Ελλάδα βρίσκεται στην τελευταία και την προτελευταία θέση αντίστοιχα μεταξύ των ευρωπαϊκών κρατών. Σύμφωνα με τον κ. Ζαρογουλίδη στη χώρα μας ο τζίρος των ΜΥΣΥΦΑ ανέρχεται στα 231 εκατομμύρια ευρώ, κατέχοντας το πολύ μικρό ποσοστό του 5,9% στη φαρμακευτική αγορά. Εντελώς αντίθετα εί ναι τα στοιχεία σε χώρες που έχουν παρόμοια δαπάνη με τη δική μας, όπως στην Πορτογαλία, όπου ο τζίρος από τα ΜΥΣΥΦΑ ανέρχεται στα 243 εκατομμύρια ευρώ και το μερίδιο στην αγορά είναι στο 9,6%, αλλά και στην Ισπανία, όπου το μερίδιο των ΜΥΣΥΦΑ στην αγορά φτάνει στο 6,9%. Όσον αφορά το σύνολο των χωρών της Ευρώπης, το 2015 η αγορά των ΜΥΣΥΦΑ ξεπέρασε τα 29,7 δισ. ευρώ και αποτελεί το 15,8% της συνολικής ευρωπαϊκής φαρμακευτικής αγοράς. Το 77,5% της ευρωπαϊκής αγοράς των ΜΥΣΥΦΑ καταλαμβάνουν οι Γερμανία, Γαλλία, Ηνωμένο Βασίλειο, Ιταλία και Πολωνία. ‘Τα δημοφιλέστερα σκευάσματα για τους Έλληνες, όπως προκύπτει από την επεξεργασία δεδομένων του χονδρεμπορίου, είναι η παρακεταμόλη με μερίδιο σε όγκο 42%, η ξυλομεταζολίνη με 5,4%, η ασπιρίνη με 3,4%, η ιβουπροφαίνη με 3%, η δικλοφαινάκη (σε τζελ για μυϊκούς πόνους) με 2,8% και η οξυμεταζολίνη (για τη ρινική συμφόρηση) με μερίδιο σε όγκο 2%. Το υπόλοιπο ποσοστό της τάξης του 41,4% είναι διασπασμένο σε άλλα σκευάσματα με μικρά μερίδια”, εξηγεί ο κ. Ζαρογουλίδης. Ο ίδιος τονίζει ότι η ελληνική αγορά φαρμακείου εκτιμάται στα 3,59 δισ. ευρώ, εκ των οποίων τα σκευάσματα που αποζημιώνονται είναι αξίας 2,76 δισ. ευρώ, ενώ τα ΜΥΣΥΦΑ 407 εκατ. ευρώ. Τα είδη προσωπικής φροντίδας ανέρχονται σε 295 εκατομμύρια ευρώ, τα αναλώσιμα ασθενών σε 124 εκατ. ευρώ και τα είδη ειδικής διατροφής σε 3 εκατομμύρια ευρώ. Ο κ. Ζαρογουλίδης αναφέρει ότι η παραπάνω εικόνα ενδέχεται να αλλάξει με την απελευθέρωση των τιμών και της διάθεσης των ΜΥΣΥΦΑ. Μάλιστα υποστηρίζει ότι η επικρατούσα τάση εκ μέρους της φαρμακοβιομηχανίας είναι ο εκτοπισμός των εξειδικευμένων φορέων στην επιρροή τους προς τους πολίτες και η αντιμετώπιση των φαρμάκων ως καταναλωτικών προϊόντων. Εκτόξευση τιμών Την ίδια στιγμή τα πάνω κάτω φέρνει η απόφαση του υπουργείου Υγείας σχετικά με τον τρόπο και τη διαδικασία καθορισμού λιανικής τιμής και διάθεσης των μη υποχρεωτικώς συνταγογραφούμενων φαρμάκων. Κι αυτό διότι προβλέπει την υποχρεωτική αναγραφή της ενδεικτικής λιανικής τιμής στις συσκευασίες των ΜΥΣΥΦΑ, αλλά δεν θέτει κανέναν περιορισμό στη χονδρική τιμή πώλησής τους. Αποτέλεσμα είναι όχι μόνο να συμπιέζεται το ήδη μικρό ποσοστό κέρδους των φαρμακείων, τα οποία οδηγούνται σε οικονομική ασφυξία, αλλά και οι ασθενείς να πληρώνουν περισσότερα για τα φάρμακα τους εξαιτίας της απελευθέρωσης των τιμών, που θα οδηγήσει σε ραγδαία αύξησή τους. Μοναδική κερδισμένη θα είναι η φαρμακοβιομηχανία, η οποία θα καθορίζει ελεύθερα τις τιμές των ΜΥΣΥΦΑ προς τα πάνω, επιβαρύνοντας τους πολίτες και βάζοντας χέρι και στο ποσοστό κέρδους των φαρμακοποιών. “Πρόκειται για άλλη μία κυβερνητική απόφαση που πλήττει τα φαρμακεία. Η μείωση του ποσοστού κέρδους κατά την πώληση των ΜΥΣΥΦΑ έρχεται να προστεθεί στη σειρά μέτρων που συμπιέζουν όλο και περισσότερο την οικονομική βιωσιμότητα του φαρμακείου. Η υπουργική απόφαση από τη μια πλευρά αφήνει ελεύθερα τα κέρδη της φαρμακοβιομηχανίας, από την άλλη συμπιέζει το ήδη μικρό κέρδος του φαρμακείου και μάλιστα σε προϊόντα που εξασφαλίζουν στοιχειώδη ρευστότητα”, εξηγεί στη “Θ” ο πρόεδρος του Φαρμακευτικού Συλλόγου Θεσσαλονίκης (ΦΣΘ) Κυριάκος Θεοδοσιάδης. Σύμφωνα με τον ίδιο βάσει της υπουργικής απόφασης στη συσκευασία των ΜΥΣΥΦΑ θα αναγράφεται ενδεικτική λιανική τιμή, η οποία όμως δεν θα είναι δεσμευτική, αλλά μπαίνει, για να διαμορφώνει ένα περιβάλλον οικονομικό. Ωστόσο δεν υπάρχει καμία δέσμευση για τη χονδρική τιμή αυτών των φαρμάκων, ενώ υπάρχει δέσμευση για το ποσοστό κέρδους του φαρμακείου, Ο πρόεδρος του ΦΣΘ Κυριάκος Θεοδοσιάδης κρούει τον κώδωνα του κίνδυνου για τη δυνατότητα να πωλούνται και από τα σούπερ μάρκετ 216 φάρμακα γενικής διάθεσης, τα οποία προέρχονται από την κατηγορία των ΜΥΣΥΦΑ το οποίο μειώνεται κατά πέντε ποσοστιαίες μονάδες. Επιπλέον η απελευθέρωση των ΜΥΣΥΦΑ χωρίς περιορισμούς σημαίνει ότι οι τιμές τους θα αυξηθούν ραγδαία, κάτι στο οποίο δεν μπορεί να βάλει φρένο ούτε η δημιουργία Παρατηρητηρίου Τιμών του ΕΟΦ. Κι αυτό διότι ο ρόλος του θα περιορίζεται στο να παρακολουθεί την εξέλιξη των τιμών των ΜΥΣΥΦΑ και το πολύ πολύ να κάνει καμιά σύσταση σε κάποια πολυεθνική εταιρεία. “Η απελευθέρωση της χονδρικής τιμής πώλησης των ΜΥΣΥΦΑ και η αύξηση της λιανικής τιμής τους, κάτι που ήταν προαιώνιος πόθος της φαρμακοβιομηχανίας, θα εκτοξεύσει τις τιμές των ΜΥΣΥΦΑ και οι ασθενείς θα πληρώνουν περισσότερα απ’ ό,τι πλήρωναν μέχρι σήμερα. Μάλιστα τα φάρμακα αυτά θα τεθούν εκτός του δελτίου τιμών φαρμάκων που εκδίδεται κάθε έξι μήνες και συνεπώς οι τιμές τους θα είναι ελεύθερες και θα εκτιναχθούν προς τα πάνω. Τα χρήματα αυτά θα πάνε στη φαρμακοβιομηχανία, η οποία έτσι κι αλλιώς καθορίζει την τιμή των ΜΥΣΥΦΑ προς τα πάνω και η οποία βάζει χέρι και στο ποσοστό κέρδους των φαρμακοποιών””, τονίζει ο κ. Θεοδοσιάδης. Σε κάθε περίπτωση οι φαρμακοποιοί πιστεύουν ότι η παραπάνω υπουργική απόφαση είναι καταστρεπτική για τον κλάδο και τη δημόσια υγεία και ζητούν εκ νέου συνάντηση με τον υπουργό Υγείας Ανδρέα Ξανθό. Κίνδυνοι για την υγεία Ο κ. Θεοδοσιάδης κρούει τον κώδωνα του κινδύνου και για τη δυνατότητα να πωλούνται και από τα σούπερ μάρκετ 216 φάρμακα γενικής διάθεσης, τα οποία προέρχονται από την κατηγορία των ΜΥΣΥΦΑ. Όπως εξηγεί, η πώληση ενός φαρμάκου εκτός φαρμακείου έστω και υπό προϋποθέσεις αλλά και η κατάχρησή του από τους πολίτες εγκυμονούν κινδύνους. “Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα της Σουηδίας, όπου πριν από δύο τρία χρόνια είχε εγκριθεί η πώληση φαρμάκων που περιέχουν την ουσία παρακεταμόλη και εκτός φαρμακείων. Ωστόσο μέσα σε έναν χρόνο διαπιστώθηκε ότι αυξήθηκαν πάρα πολύ οι δηλητηριάσεις από την παρακεταμόλη κι έτσι η σουηδική κυβέρνηση απαγόρευσε και πάλι την πώληση της εκτός φαρμακείων”, επισημαίνει ο κ. Θεοδοσιάδης. Παράλληλα εφιστά την προσοχή των καταναλωτών και τονίζει ότι “όποιος θέλει φάρμακο απευθύνεται στο φαρμακείο, μιλά με το φαρμακοποιό του και παίρνει το κατάλληλο σκεύασμα. Από το σούπερ μάρκετ αγοράζει άλλα προϊόντα, πάντως όχι φάρμακα. Οι δε τιμές είναι αυτή τη στιγμή υπερβολικά χαμηλές και δεν υπάρχουν περαιτέρω περιθώρια μείωσής τους, εκτός αν αυξηθούν και μετά μειωθούν κόλπο γνωστό”. Γεγονός πάντως είναι ότι ήδη έχουν κατατεθεί οι πρώτες αιτήσεις στον ΕΟΦ από φαρμακευτικές εταιρείες για αλλαγή της κατηγορίας των προϊόντων τους από συν ταγογραφούμενα σε μη συνταγογραφού μενα, με σκοπό, όπως υποστηρίζουν οι φαρμακοποιοί, την αύξηση της τιμής τους.

ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 06/06/2017