7μηνο Τι δείχνουν τα στοιχεία για τις πωλήσεις ανά κατηγορία σκευασμάτων

Σταθερά ανοδική διατηρείται η πορεία της ελληνικής φορμακευτικής αγοράς κατά την εξέλιξη του 2016, με τα στοιχεία για τους πρώτους 7 μήνες να δείχνουν αύξηση από πλευράς αξίας κατά περίπου 2%, αν και από πλευράς όγκου παρατηρείται οριακή μείωση. Την ίδια στιγμή το μερίδιο των γενοσήμων, αν και φαίνεται αυξημένο σε σχέση με πέρυσι, δυστυχώς φαίνεται να παγιώνεται αρκετά μακριά από τον στόχο, διατηρούμενο για το σύνολο της φαρμακευτικής αγοράς (από πλευράς αξίας) στα επίπεδα του 20%. Σύμφωνα με πληροφορίες της αγοράς, οι οποίες βασίζονται σία στοιχεία που συγκεντρώνει από την αλυσίδα φαρμακείων η IMS Health, ο όγκος των διακινούμενων φαρμακευτικών και παραφαρμακευτικών προϊόντων στους πρώτους 7 μήνες του 2016 σημείωσε συνολικά κάμψη κατά περίπου 0,5% σε σχέση με το αντίστοιχο περσινό διάστημα και προσέγγισε τα 208-209 εκατ. τεμάχια. Την ίδια στιγμή από πλευράς αξίας (δηλαδή στοιχεία πωλησεων στα φαρμακεία σε χονδρικές τιμές) σημειώθηκε άνοδος λίγο πάνω από 2%, φτάνοντας λίγο χαμηλότερο του l ,6 δισ. ευρώ.
Οι εταιρείες
Πάντως, για τη συνολική εικόνα δεν ευθύνονται στο σύνολο τους οι πολυεθνικές φαρμάκων. Οι μεγάλες δυνάμεις αυτών, ήτοι η πρώτη πεντάδα η οποία απαρτίζεται από Pfizer, Novartis, Sanofi, Astrazeneca και GSK, σημειώνουν πτώση πωλήσεων όσον αφορά τον όγκο και συνολικά πλέον έχουν μερίδιο κάτω από 30%, ενώ οι πρώτες l0, ήτοι οι προαναφερθείσες συν τις MSD, Pharmaserve, Boehringer, Menarini και Bayer, έχουν μερίδιο χαμηλότερο του 40%. Επίσης από πλευράς αξίας φαίνεται οι 10 μεγάλες πολυεθνικές να έχουν χάσει μερίδιο, καθώς το συνολικό ποσοστό τους στον τζίρο της αγοράς έχει υποχωρήσει σημαντικά κάτω του 50%. Την ίδια στιγμή αξιόλογη είναι η πορεία των 5 μεγαλύτερων ελληνικών βιομηχανιών γενοσήμων (από πλευράς μεριδίου στα φαρμακεία), ήτοι των Elpen, Bennett, Pharmathen, Specifar και Gap, με μερίδιο στη συνολική αγορά από πλευράς όγκου, όμως μόλις 7% και τζίρου περίπου το ίδιο.
Ειδικής αναφοράς χρήζει η κορυφαία φαρμακοβιομηχανία Βιανέξ n οποία κυρίως παράγει και διακινεί σκευάσματα για ξένες πολυεθνικές και για το λόγο αυτό, αν και είναι μεταξύ των κορυφαίων της αγοράς, δεν περιλαμβάνεται στις βιομηχανίες γενοσήμων, αλλά δεν είναι και πολυεθνική επίσης.
Αγορά… θεραπειών
Μια άλλη ανάλυση η οποία αξίζει να γίνει σχετικά με το περιβάλλον δραστηριότητας των φαρμακευτικών εταιρειών είναι οι θεραπευτικές κατηγορίες, οι οποίες αποτελούν την ισχυρή ζήτηση. Σύμφωνα, λοιπόν, με επιβεβαιωμένα στοιχεία, εξετάζοντας τον μήνα Ιούλιο όπου n συνολική δαπάνη στα συνταγογραφούμενα φάρμακα (στα ιδιωτικά φαρμακεία) ήταν της τάξης των 200 εκατ. ευρώ, διαπιστώνεται ότι τα περίπου 55 εκατ. ευρώ αφορούσαν θεραπείες για καρδιαγγειακά νοσήματα. Με βάση τη συνολική δαπάνη (για τα ιδιωτικά φαρμακεία), που ήταν περί τα 145 εκατ. ευρώ, προκύπτει ότι τα περίπου l.000 φάρμακα για το καρδιαγγειακό απορροφούν το 24% της αποζημίωσης από τον ΕΟΠΥΥ. Να αναφέρουμε ακόμη ότι τον Ιούλιο συνταγογραφήθηκαν περίπου 16,5 εκατομμύρια συσκευασίες, με το μερίδιο των σκευασμάτων για καρδιαγγειακά νοσήματα να είναι της τάξης του 37%, δηλαδή περίπου 6 εκατομμύρια συσκευασίες. Σημειώνουμε εδώ ότι η αποζημίωση από τον ΕΟΠΥΥ δεν είναι η προβλεπόμενη φαρμακευτική δαπάνη, καθώς αυτή προκύπτει αφού αφαιρεθεί το clawback. Τα παραπάνω στοιχεία επιβεβαιώνονται μερικώς και από στοιχεία της IMS Health για την αγορά το 2015, με βάση την οποία τα σκευάσματα για το καρδιαγγειακό σύστημα έχουν μερίδιο της τάξης του 25%. Οσον αφορά τη δεύτερη δημοφιλέστερη κατηγορία φαρμάκων, αυτή είναι τα σκευάσματα πεπτικής οδού και μεταβολισμού, στην οποία περιλαμβάνονιαι και τα φάρμακα για τον διαβήτη. Συνολικά, λοιπόν, οτην κατηγορία αυτή, τον Ιούλιο συνταγογροφήθηκαν περίπου 2,7 εκατομμύρια συσκευασίες από 580 διαφορετικά φάρμακα με συνολική αξία κοντά στα 40 εκατ. ευρώ.
Δηλαδή, η κατηγορία αυτή αποτελεί το 20%-21% της αγοράς και αντίστοιχα και της συνολικής αποζημίωσης. Σύμφωνα με την IMS Health, η κατηγορία σε τιμές ex-factory αποτελεί το 16,5% της συνολικής.
Η τρίτη κατηγορία η οποία συνταγογροφείται ιδιαίτερο συχνά είναι τα σκευάσματα για το Κεντρικό Νευρικό Σύστημα. Σύμφωνα με τα στοιχεία που έχουμε στη διάθεσή μας η συγκεκριμένη κατηγορία διαθέτει τον μεγαλύτερο αριθμό φαρμάκων με 1.200 διαφορετικά σκευάσματα. Τον προηγούμενο μήνα οι γιατροί έγραψαν περί τα 2,6 εκατομμύρια συσκευασίες αξίας 33 εκατ. ευρώ. Το μερίδιο αγοράς της συγκεκριμένης κατηγορίας είναι της τάξης του 17%. Το μερίδιο αυτό είναι κοντά και στην εκτίμηση της IMS Heath που το υπολογίζει σε 16,5%, ήτοι αξία ανάλογη με την κατηγορία των φορμάκων πεπτικής οδού και μεταβολισμού. Να σημειωθεί ότι τα στοιχεία που παραθέσαμε αφορούν ένα μόνο μήνα που παραδοσιακά σημειώνεται και αύξηση της συνταγσγράφησης καθώς ακολουθεί ο πιο ήπιος Αύγουστος, όμως το δείγμα αυτό θεωρείται αντιπροσωπευτικό για τη συνολική ετήσια εικόνα της αγοράς.
Χαμηλό μερίδιο γενοσήμων
Στη συνολκή αγορά το μερίδιο των γενοσήμων δείχνει να διαμορφώνεται στο περίπου 23% όσον αφορά τον όγκο και στο 19%-20% όσον αφορά την αξία, όπως αναφέρομε. Μάλιστα, η συγκεκριμένη κατηγορία φορμάκων καθ’ όλη της διάρκεια του 2016 φαίνεται να κινείται αυξητικά κατά περίπου 10%-11%. Φαίνεται δηλαδή ότι συνολικά η πορεία της αγοράς στο σύνολο της παρουσιάζει αυξητική τάση λόγω της αύξησης των γενοσήμων. Το γεγονός αυτό ομως μεταφράζεται στο εξης παράδοξο. Ενώ τα γενόσημα θα έπρεπε αυξάνοντας το μερίδιο τους να συμβάλουν στη μείωση της αξίας της αγοράς αυτη τελικά δεν μειώνεται καθώς οι πολυεθνικές εταιρείες των πρωτότυπων φαρμάκων δεν φαίνεται να χάνουν παρά ελάχιστα. Κι αυτό αποδίδεται στην παροδοσιακή τακτική της υποκατάστασης η οποία έχει να κάνει στο εξής: μπορεί ένα γενόσημο να αντικαθιστά στη συνταγογρόφηση ένα πρωτότυπο που έληξε η πατέντα του, όμως την ίδια στιγμή και κάποια νέα και ακριβά πρωτότυπα αντικαθιστούν επίσης παλιότερα φαρμακα. Ετσι οι πληροφορίες της αγοράς αναφέρουν οτι τα πρωτότυπα έχουν χάσει σε όγκο μέσα στο 2016 μόλις ένα 3%, το οποίο μάλιστα δεν φάνηκε να μειώνει ούτε καν σε ανάλογο ποσοστό την αξία.
ΝΑΥΤΕΜΠΟΡΙΚΗ 05/09/2016